استیکینگ ارز دیجیتال  درحقیقت جایگزینی کم‌هزینه برای استخراج و ماینینگ است. اما واقعا استیکینگ چیست و چطور کار می‌کند؟ پاسخ این سوال ساده است؛ به خرید ارز دیجیتال و نگهداری آن در یک والت یا کیف پول و کسب سود از طریق آن استیکینگ می‌گویند. از این راه، امنیت شبکۀ بلاک‌چین نیز تامین می‌شود. به‌طور خلاصه می‌توان گفت که استیکینگ به معنی دریافت سود برای نگهداری یک ارز دیجیتال است. برخی این کار را مقابل ماینینگ رمز ارزها می‌دانند. در این مقاله، تفاوت انواع مختلفی از استیکینگ را بررسی می‌کنیم.

استیکینگ ارز دیجیتال یا همان Crypto Staking چیست؟

همان‌طور که در قبل بیان شد، استیکینگ دریافت سود به‌ازای نگهداری یک ارز دیجیتال است. برای انجام استیکینگ دو راه وجود دارد: راه اول، نگهداری ارز دیجیتال در کیف پول است. برای مثال شما می‌توانید یک رمز ارز را در کیف پول خود نگهداری کرده و سود نگهداری از آن را دریافت کنید. این روش را استیکینگ سرد نیز می‌نامند. راه دوم، نگهداری ارز دیجیتال در یک صرافی است. برای مثال، شما می‌توانید با خرید ارز دیجیتال و نگهداری آن در صرافی‌های مرتبط، سود حاصل از آن را دریافت کنید. این روش به دو صورت قفل شده و منعطف  هم قابل انجام است.


مزایای استیکینگ ارز دیجیتال

دلیل محبوبیت استیکینگ این است که کاربران و صاحبان دارایی از این طریق علاوه بر پشتیبانی خود از شبکۀ مورد نظر خود می‌توانند سود نیز کسب کرده و درآمد داشته باشند. همۀ این موارد به‌علاوۀ امنیت و شفافیت در این نوع از درآمد بر محبوبیت این روش می‌افزاید. در ادامه به برخی از مزیت‌های این روش اشاره می‌کنیم:

  • وجود امنیت و ثبات بالا در بلاک‌چین

با استیکینگ در شبکه به رشد و امنیت آن شبکه کمک می‌شود.

  • استیکینگ نیاز به استخراج و ماینینگ ندارد

از مهم‌ترین مزیت‌های استیکینگ، عدم نیاز برای وجود تجهیزات گران‌قیمت جهت استخراج رمرارز است.

  • کاهش مصرف انرژی

در روش الگوریتم اثبات کار برای تداوم کار آن نیاز به مقدار زیادی انرژی است. روش الگوریتم اثبات سهام این مشکل را نداشته و برای امنیت و تایید معاملات و تراکنش‌ها در بلاک‌چین بسیار کارآمد است.

  • دریافت درآمد، سود و پاداش به‌صورت منفعل

همان گونه که از نام این روش مشخص است، افراد تنها با دارایی خود بدون انجام فعالیت خاصی درآمد و سود کسب می‌کنند، از این رو به این روش درآمد منفعل می‌گویند. این روش مانند اجارۀ منزل مسکونی برای یک صاحب‌خانه بدون انجام فعالیت، سودآوری خواهد داشت. با نگهداری دارایی خود در شبکه و در پایان دورۀ قفل شده که زمان مشخصی برای آن وجود دارد، سود به صاحب دارایی منتقل می‌شود.

مزیت‌های دیگر استیکینگ ارز دیجیتال را می‌توان به‌صورت زیر شرح داد:

  • این روش منبع درآمدی است که ریسک زیادی در آن وجود ندارد پس قابل پیش‌بینی بوده و هر فرد با توجه به میزان دارایی خود می‌تواند سود حاصل از استیکینگ را دریافت نماید، محاسبه کنید و یا در مورد استیکینگ دارایی خود تصمیم بگیرد.
  • تنها تاثیری که بر روی ارزهای دیجیتالی در استیکینگ وجود دارد، نوسانات قیمت بازار است؛ این مزیتی است که نسبت به دستگاه‌های استخراج و ماینینگ دارد، زیرا این دستگاه‌ها  پس از مدتی کارایی و ارزش خودش را از دست می‌دهند.
  • استفاده از استیکینگ به سرمایه و پول زیادی نیاز ندارد. هر شخص با هر مقدار سرمایه می‌تواند کار استیکینگ ارز دیجیتال را آغاز کند.
  • استیکینگ ارز دیجیتال اصلا سخت و پیچیده نیست و برای همۀ افراد سودآور خواهد بود.

تا اینجا از مزایای استیکینگ رمزارزها آگاه شدید؛ اما باید بدانید که استیکینگ نیازمند شرایط خاص خود است و معایبی نیز در این راه وجود دارد که افراد باید از آن‌ها آگاه باشند:

  • مدت زمان قفل شدن دارایی

در این مدتی که شما دارایی خود را قفل می‌کنید نمی‌توان آن را برداشت یا با آن معامله کرد.

  • نوسانات بازار

نوسان بازار امری است که وجود داشته و کنترلی بر آن نیست، لذا امکان دارد که با روند نزولی روبه‌رو شده و از ارزش دارایی فرد کاسته شود.

  • حق کمیسیون برای تاییدکننده

در سیستم و الگوریتم استیکینگ شما باید برای انجام معاملات خود یک تاییدکننده داشته باشید. بدون تایید آن‌ها معامله‌ای انجام نخواهد شد، که خب این تاییدکننده‌ها حق کمیسیون خود را دریافت کرده و بدون اطلاع به افراد صاحب دارایی نیز می‌توانند این کار را انجام دهند.

  • مدت زمان انتظار برای دریافت پاداش

این زمان نیز با توجه به تاییدکننده‌ای که شخص انتخاب می‌کند می‌تواند متغیر باشد، یعنی ممکن است پاداش دریافتی به‌صورت لحظه‌ای و یا با تاخیر چند روزه در حساب فرد قرار بگیرد.

بهتر است قبل از پرداختن به استیکینگ ارز دیجیتال، در مورد مکانیزم الگوریتم اثبات سهام یعنی همان PoS توضیح دهیم. مکانیزم اثبات سهام PoS یک نوع مکانیزم اجماع در یک شبکه بلاک‌چین است، که امنیت و کارآمدی یک شبکه را تامین می‌کند.

الگوریتم اثبات سهام یا POS چیست؟

سازوکار شبکه بلاک‌چین ارز دیجیتال بیت کوین، مبتنی بر الگوی اثبات کار یا Proof of Work است. با این روش، همۀ تراکنش‌ها درون بلاکهایی قرار می‌گیرند، بعد این بلاک‌ها به هم متصل شده و یک شبکۀ بلاک‌چین را تشکیل می‌دهند. در حقیقت در این مکانیزم  PoW، ماینرها برای پیدا کردن پاسخ یک مسئلۀ ریاضی با یکدیگر رقابت می‌کنند. هریک از ماینرها که سریع‌تر از دیگران پاسخ مسئله را بیابد، مجوز وارد کردن یک بلاک به بلاک‌چین را به‌دست می‌آورد.

روش PoW مکانیزم قدرتمندی برای رسیدن به اجماعی در یک شبکۀ غیرمتمرکز بلاک‌چین است اما مشکلی که این روش دارد این است که محاسباتی که توسط ماینرها انجام می‌شود بسیار پرحجم هستند. تامین امنیت شبکه هدف نهایی و اصلی ماینینگ و استخراج رمزارزها است. مطابق با نظرات طرفداران این روش، حجم بالای محاسبات انجام شده برای تامین امنیت شبکۀ بلاک‌چین لازم است و توجیه می‌شود. از طرف دیگر برخی از مخالفان با انجام این حجم از محاسبات این موضوع را مطرح کردند که آیا راه دیگری برای تامین امنیت شبکه وجود دارد یا خیر؟

این سوال زمینه‌ساز ورود روش PoS و استیکینگ در محدودۀ بلاک‌چین شد. هدف اصلی این روش، ذخیره و نگهداری یک ارز دیجیتال است. در این روش، طبق پروتکل شبکه و در فواصل زمانی مشخص، شبکه به کاربران خود (نودها یا گره‌ها) امکان این را می‌دهد که بلاک‌های جدید را تایید کرده و همچنین بلاک جدید ایجاد کنند. در حالت عادی، احتمال انتخاب یک گره برای تایید بلاک جدید، با مقدار کوین ذخیره شده توسط فرد ارتباط دارد. هر نود یا گره‌ای که مقدار بیشتری کوین ذخیره کرده باشد، شانس بیشتری دارد تا بتواند حق تایید بلاک‌ها را دریافت کند.

بعضی از طرفداران روش استیکینگ و به‌طور کلی روش اثبات سهام، بر این باورند که تولید بلاک‌ جدید از روش PoS، مقیاس‌پذیری یک شبکه بلاک‌چین را به‌طرز قابل توجهی افزایش می‌دهد. برای مثال، شبکه اتریوم دقیقا جهت رفع مشکل مقیاس‌پذیری شبکه، قصد دارد الگوریتم اجماع خود از PoW به PoS را تغییر دهد و آن را در قالب اتریوم 2 معرفی خواهد کرد.

روش استیکینگ را چه کسی ابداع کرد؟

سانی کینگ[1]  و اسکات نادال[2]، اولین افرادی بودند که این روش را در سال 2012 معرفی نمودند. این دو نفر، از روش مکانیزم استیکینگ به‌عنوان یک روش برای ایجاد یک ارز دیجیتال شبیه بیت‌کوین یاد کردند. اولین ارز مجازی که در این روش از آن استفاده شد، پیرکوین[3] بود. شبکۀ بلاک‌چین و عرضۀ اولیۀ سکه  ICO این رمز ارز، توسط مکانیزم انجام کار انجام می‌شد اما پس از آن، امنیت شبکۀ آن از طریق مکانیزم اثبات سهام تامین گشت.

استیکینگ ارز دیجیتال چگونه کار می‌کند؟

همانطور که در بالا اشاره شد، در مکانیزم اثبات کار، بلاک‌های جدید توسط ماینرها و با انجام عملیات استخراج تولید می‌شوند. اما در مکانیزم  PoS، بلاک‌های جدید و تایید تراکنش‌ها، از طریق عمل استیکینگ صورت می‌گیرد. عمل استیکینگ شامل نودها یا گره‌هایی از شبکه است، که قسمتی از کوین شبکۀ بلاک‌چین را نگهداری می‌کنند؛ سپس پروتکل شبکه به‌صورت رندوم و اتفاقی، در یک بازۀ زمانی مشخص، از میان استیکرها، یک نود یا گره را به‌عنوان مسئول برای تایید تراکنش‌ها و همچنین ایجاد یک بلاک جدید انتخاب می‌کند. در این روش، با افزایش مقدار بیت‌کوین خیره شده در هر گره، شانس ایجاد یک بلاک جدید برای آن نیز افزایش می‌یابد.

در روش استیکینگ، نیازی به خرید تجهیزات برای ایجاد بلاک‌های جدید نیست. در روش  PoW، برای استخراج یا ماینینگ بلاک‌های جدید نیاز به دستگاه‌های قدرتمند ماینر داریم. سرمایۀ مورد نیاز برای خرید تجهیزات برای استخراج رمز ارزها، مبلغ زیادی نیاز دارد که این مقدار معمولا باید توسط ماینرها تامین شود.

پاداش استیکینگ ارز دیجیتال یا چگونه محاسبه می‌شود؟

این سوال پاسخ مشخص و یگانه‌ای ندارد. هر شبکه بر اساس پروتکل خود پاداش را محاسبه می‌کند. در حالت کلی شبکه‌های بلاک‌چین مبتنی بر مکانیزم اثبات سهام، سود و پاداش استیکینگ خود را با در نظر گرفتن فاکتورهای زیر محاسبه می‌کنند:

  • مقدار کوینی که در گره یا نود خیره شده.
  • زمانی که برای نگهداری رمزارز توسط گره ثبت شده
  • نرخ تورم
  • میزان کل رمزارز و کوین نگهداری شده توسط شبکه

این عوامل به همراه دیگر مواردی که برای هر شبکه جداگانه وجود دارد، در تعیین میزان سود و پاداش در نظر گرفته می‌شوند.

استخر استیکینگ یا چیست؟

به مجموعۀ افرادی که یک رمزارز را خریداری و نگهداری می‌کنند، یک استخر استیکینگ می‌گویند. این افراد برای افزایش شانس خود برای دریافت پاداش از طریق یک استخر به یکدیگر متصل شده‌اند. با افزایش دارایی و رمزارز استخر که به‌صورت مشترک میان افراد است، درصورت دریافت سود و پاداش، این مبلغ میان تمام افراد تقسیم خواهد شد. هر فرد متناسب با میزان دارایی خود از پاداش دریافتی سهم می‌برد. ایجاد یک استخر استیکینگ، معمولا کاری بسیار پرهزینه و دشوار است و برای شبکه‌ای که نیاز به امنیت زیاد دارد، سخت‌تر نیز می‌شود.

به جز مورد ذکر شده، وجود این استخرها برای هودلرها موقعیت بسیار خوبی برای سرمایه‌گذاری است. پس از انجام استیکینگ، هنگام برداشت یا رفع بلوکه شدن از سرمایه، که توسط پروتکل شبکه تعیین می‌شود معمولا حداقل میزان ارز دیجیتال برای ذخیره و استیکینگ به گونه‌ای است که از رفتارهای مخرب جلوگیری می‌کند.

انواع استیکینگ و سیوینگ ارز دیجیتال

همان‌گونه که قبل هم بیان شد، استیکینگ ارزهای دیجیتال انواع مختلفی دارد. از میان آن‌ها می‌توان به استیکینگ سرد، استیکینگ قفل شده و استیکینگ منعطف اشاره کرد. در ادامه هر یک از این موارد بررسی می‌کنیم.

استیکینگ قفل شده[4]

استیکینگ قفل شده، فرایندی است که طی آن دارایی‌های دیجیتال درون کیف پول صرافی، به‌منظور پشتیبانی از یک شبکۀ بلاک‌چین نگهداری می‌شود. بنابراین تا هنگامی که دارایی فرد درون کیف پول صرافی قفل شده باشد، سود دریافت می‌کند. در رابطه با این دارایی‌ها به محض برداشت از کیف پول، سوددهی برای آن نیز متوقف می‌شود. هر ارز دیجیتال، زمان انتظار مشخصی را دارد. باید توجه شود که با قفل کردن دارایی دیجیتالی درون کیف پول صرافی، تا اتمام زمان مشخص آن امکان برداشت و معامله با آن وجود نخواهد داشت، و لازم به ذکر است که اگر دارایی پیش از موعد قفل شدن برداشت شود، سودی نصیب صاحب آن نخواهد شد.

استیکینگ سرد[5]

این نوع استیکینگ در واقع زیرمجموعۀ استیکینگ قفل شده است. در این روش ذخیرۀ ارز در یک کیف پولی صورت می‌گیرد که این کیف به اینترنت متصل نمی‌شود. در حقیقت برای استفاده از این روش نیاز به یک سخت‌افزار می‌باشد که کیف پول سرد نامیده می‌شوند. این کیف پول‌ها به‌علت هزینۀ بالای خرید آن و در دسترس نبودن در همه جا کمتر محبوب هستند، اما مزیتی که دارند این است که امنیت زیادی دارند. بعضی از شبکه‌های بلاک‌چین، در این روش امکان ذخیرۀ اطلاعات و دارایی را به‌صورت آفلاین فراهم کرده‌اند. در این روش هم تا زمانی که دارایی درون کیف پول باقی بماند فرد پاداش و سود دریافت خواهد کرد اما اگر آن را منتقل و یا استخراج کند سود دریافتی نیز ابطال خواهد شد. برای افرادی که سرمایۀ زیاد دارند و تمایلی به انتقال دارایی خود به‌صورت کوتاه مدت ندارند، این روش بهترین گزینه خواهد بود.


استیکینگ منعطف[6]

این روش نیز مانند روش استینگ قفل شده به نگهداری دارایی و رمزارز دیجیتالی در یک کیف پول صرافی برای پشتبانی از عملیات در یک شبکۀ بلاک‌چین اشاره دارد اما تفاوتی که با مورد قفل شده دارد این است که در این روش دیگر دارایی قفل نمی‌شود و امکان انجام معامله و انتقال آن باز هم وجود دارد ولی سود و پاداش دریافتی از این طریق کمتر خواهد بود.


[1] Sunny King

[2] Scott Nadal

[3] Peercoin

[4] Locked Staking

[5] Cold Staking

[6] Flexible Staking

DigiGate

FREE
VIEW